اصطلاحات رایج در داربست

اصطلاحات رایج در داربست

از جمله اصطلاحات مهمی که در داربست بندی مورد استفاده قرار می گیرد عبارت است از:

Base platePlankToe board clip

BraceBay lengthBoard

Board beare intermediate transomButlersCastor

CouplerGuard railHoop iron

LedgerAccess plate formLift

Need transomNode pointPuncheon

RakerScafftagSleeve coupler

Sole plateSpigot joint pinStandard

Stop EndTieToe bord

TransomUnitbeam…

Base plate: پایه فلزی می باشد که به منظور پخش و توزیع بار در زیر لوله های استاندارد بین لوله استاندارد و خاک بکار می رود.

Plank: تخته هایی که در داربست استفاده می شوند، Plank نامیده می شوند.

Toe board clip: به گیره نگه دارنده قرنیز می گویند.

Brace: لوله های مهاری که به صورت اریب و ضربدری بسته می شوند و باعث محکم نگه داشتن ساختمان داربست می شود.

Bay length: فاصله بین دو پایه استاندارد مجاور در روبرو و طول اسکافولد.

Board: برای دسترسی به سکوهای کاری و… از این چوب نرم استفاده می شود که مقاومت این چوب ها باید در برابر آتش زیاد باشد.

Board beare intermediate transom : از این لوله برای تقویت سکو های کار که در فاصله بین ladger نصب می شود، استفاده می گردد.

Butlers: لوله ای که بخوبی با بریس ها محکم می شود و برای تقویت آن در مقابل اسکافولد به کار میرود.

Castor: چرخ گردانی است که برای حرکت داربست با ابزار قفل کن به پایه استاندارد بسته می شود.

Toe board clip: گیره نگه دارنده قرنیز را می نامند.

اصطلاحات داربست بندی

Coupler: بستی است که به منظور بستن و اتصال دو لوله به یکدیگر در اسکافولد بکار می رود و به دو نوع حامل بار و غیر حامل بار تقسیم می شود.

Guard rail: لوله ای است که برای جلوگیری از سقوط افراد از داخل داربست بسته می شود. (معمولا از کف محل کار در ارتفاع 91 و47 سانتیمتری)

Hoop iron: تسمه ای فلزی که مانع از شکاف برداشتن و جدا شدن تخته هامی شود و به سر تخته اسکافولد می بندند.

Ledger: لوله ای به صورت افقی که به لوله استاندارد بسته شده (توسط بست های حامل بار) این لوله ها از خم شدن استاندارد جلوگیری می کند و مثل ساپورتی برای ترانزوم ها عمل می کنند.

Access plate form: سکویی که از چوب ساخته می شود و محل ورودی نردبان را مهیا می کند.

Lift: مجموعه ای از ترانزوم ها، تخته های حامل و لجر ها که یک سطح افقی برای اسکافولد را مهیا می کنند.

Need transom: ترانزومی است که از اسکافولد بیرون می آید.

Node point: محل اتصال ترانزوم، لجر و استاندارد ها به هم را می گویند.

Puncheon: لوله ای عمودی است که در پایین ترین انتهای خود با کوپلرها به لوله افقی وصل می شود که مانع از رسیدن بار به صورت مستقیم به بیس پلیت و یا زمین می شود.

Raker: لوله حامل بار که به شکل اریب می باشد و جهت تقویت داربست بکار برده می شود.

Scafftag: اتیکتی که به داربست در تمام راههای ورودی نصب می شود و نشان دهنده این است که اسکافولد در هفته گذشته مورد بررسی قرار گرفته و در دو رنگ سبز و قرمز موجود می باشد (سبز داربست ایمن است ) (قرمز داربست نا ایمن است )

Sleeve coupler: قطعه ای است که دو لوله را به یکدیگر متصل می کند (همراه با مغزی چدنی یا فلز دیگر)

Sole plate: تخته الوار کوتاه که زیر بیس پلیت نصب می گردد و فشار وارده را توزیع می کند و در زمینهای سست و شل کاربرد فراوانی دارد. (بین زمین و بیس پلیت قرار گرفته است)

Spigot joint pin: بستی که در آخر اسکافولد بسته می گردد و جهت اتصال دو لوله داربست به یکدیگر کاربرد دارد.

Standard: لوله عمودی که جهت انتقال بار به سطح زمین بکار برده می شود.

Stopend: گاردریلی است که در انتهای اسکافولد و به منظور جداکردن قسمت بدون تخته بکار برده می شود و نیز از سقوط افراد جلوگیری می کند.

Tie: لوله ای است که برای بستن اسکافولد به یک لنگر بکار گرفته می شود.

Toebord: (قرنیز) تخته ای که برای جلوگیری از سقوط اشیا و ابزار در طول لبه سکو بسته می شود.

Transom: لوله ای است که استاندارد بیرونی را به استاندارد درونی وصل می کند، این لوله بین ledger قرار گرفته است و سکوی کار را درست می کند.

Unitbeam: برای ساخت شبکه ای از بیم های ترکیب شده به اسکافولد به کار برده می شود.

منظور از اسکافولد در تعاریف زیر همان داربست می باشد. برای بعضی از لغات معادل مناسب فارسی وجود ندارد.

بیس پلیت: پایه فلزی برای پخش و توزیع بار که زیر لوله های استاندارد به کار می رود (بین خاک ولوله استاندارد).

بای لنس: فاصله بین دو استاندارد مجاور در طول و رو به روی اسکافولد.

برد: چوبی نرم که برای دسترسی به سکوهای کاری و…بکار می روند این چوبها باید در مقابل آتش مقاوم باشند.

بورد بیر اینترمدیت ترانزوم: لوله ایست که در فاصله بین ladder برای تقویت سکو های کار نصب می شود.

بریس: لوله های مهاری که به صورت اریب وضربدری بسته می شوند.و ساختمان داربست را محکم نگه می دارند.

باتلرز: لوله ای که خوب با بریس ها محکم شده و در مقابل اسکافولد برای تقویت آن به کار می رود.

کاستور: چرخ گردانیست با ابزار قفل کن که به پایه استاندارد بسته شده و برای حرکت داربست بکار می رود.

توی برد کلیپ: گیره نگه دارنده قرنیز.

کوپلر: بستی است که که برای اتصال وبستن دو لوله بهمدیگر در اسکافولد بکار می رود که به دو نوع هستند ,حامل بار وغیر حامل بار.

گارد ریل: لوله ای است که از داخل داربست برای جلوگیری از سقوط افراد بسته میشود. (معمولا در ارتفاع ۹۱ و۴۷ سانتیمتری از کف محل کار)

هوپ آیرون: تسمه ای فلزی که به سر تخته اسکافولد می بندند که از جدا شدن وشکاف برداشتن تخته ها جلوگیری کند.

مخازن ذخیره (Storage Tank)

مخازن ذخیره (Storage Tank)

در صنایع به منظور ذخیره سازی مواد از دو تجهیز تحت عنوان درام و تانک استفاده می‌شود.
درام‌ها ظروف استوانه‌ای شکل می‌باشند که بصورت عمودی و یا افقی نصب می‌شوند و می‌توانند بر روی زمین و یا زیر زمین قرار بگیرند. درام‌ها دارای ابعاد کوچکتری نسبت به تانک‌ها می‌باشند و مدت زمان ماندن یک جریان مداوم در آنها معمولا از چند دقیقه تجاوز نمی‌کند. درام‌ها در طول فرایند، قبل و یا بعد از دستگاه‌های فرایندی نصب می‌شوند. تانک‌ها ابعاد بزرگتری دارند، به شکل استوانه‌ای و کروی می‌باشند و بر روی زمین قرار می‌گیرند و مدت زمان ماندن سیال در آنها از چندین ساعت تا چندین روز متغیر است.
از تانک‌های ذخیره به منظور ذخیره سازی سیالات مختلف نظیر نفت خام، مواد هیدروکربنی، آب و گاز استفاده می‌گردد. این نگهداری شامل ذخیره سازی مواد اولیه، محصول، و یا جریانات میانی برای یک بازه زمانی معین می‌شود. بر طبق یک دیدگاه کلی می‌توان گفت که ساختن، تقسیم بندی و نام گذاری تانک‌های ذخیره بر اساس فشار و نوع سیال مربوطه استوار می‌باشد که مخازنی با اشکال هندسی مختلف را ایجاد می‌کند.

انواع تانک‌های ذخیره Storage Tank

تانک‌های ذخیره از نظر فشار کارکرد به دو دسته اتمسفریک و تحت فشار تقسیم بندی می‌شوند و بطور کلی از نظر شکل ظاهری در سه گروه زیر قرار می‌گیرند:

· مخازن ذخیره استوانه‌ای (Cylindrical Tank)
· مخازن ذخیره کروی (Spherical Tank)
· مخازن ذخیره گلوله‌ای (Bullet Tank)

مخازن ذخیره اتمسفریک شامل انواع مخزن‌های استوانه‌ای می‌شوند و مخازن تحت فشار شامل مخزن‌های کروی و گلوله‌ای هستند.

مخازن ذخیره استوانه‌ای Storage Tank

این مخازن ذخیره به شکل استوانه‌ای ساخته می‌شوند. عامل اصلی تقسیم بندی و نام گذاری مخازن ذخیره استوانه‌ای براساس نوع سقف آنها می‌باشد که به چهار دسته زیر تقسیم بندی می‌شوند:
• مخازن ذخیره Storage Tank بدون سقف (Pancake Roof Tank).
• مخازن ذخیره Storage Tank سقف ثابت (Fixed Roof Tank).
• مخازن ذخیره Storage Tank سقف شناور (Floating Roof Tank)
• مخازن ذخیره Storage Tank سقف ثابت با سقف شناور داخلی (Floating – Fixed Roof Tank)

نوع دیگری از مخازن ذخیره Storage Tank استوانه‌ای تحت عنوان مخازن ذخیره سرد (Cryogenic Tank) وجود دارد که در ادامه معرفی می‌گردد.

مخازن ذخیره بدون سقف

این نوع مخازن ذخیره Storage Tank بدون سقف هستند و معمولا دارای ارتفاع ۴ متر و قطر ۵۰ متر می‌باشند که از آنها به منظور ذخیره آب که تبخیر آن اهمیت ندارد استفاده می‌شود و در اصطلاح به مخزن آب خام (Raw Water) معروف است.

مخازن ذخیره سقف ثابت

این نوع مخازن ذخیره Storage Tank دارای سقف ثابت می‌باشند و از آنها برای ذخیره سازی گازوئیل، مازوت و بطور کلی سیالاتی که دمای تبخیر بالایی دارند استفاده می‌شود. مخزن سقف ثابت در دو نوع زیر ساخته می‌شوند:

· مخازن ذخیره Storage Tank سقف مخروطی (Cone Type)
· مخازن ذخیره Storage Tank سقف گنبدی (Dome Type)

مخازن ذخیره Storage Tank سقف مخروطی بر روی سازه فلزی که ترکیبی از Rafter و Girder می‌باشد قرار می‌گیرند و این سازه فلزی نیز بر روی ستون‌ها و یا پایه‌های ثابت مستقر می‌شود. معمولا از این مخازن ذخیره برای حجم‌های بیشتر از ۱۵۰۰۰ متر مکعب استفاده می‌شود.


در مخازن ذخیرهStorage Tank سقف گنبدی، سقف بدون ستون و بر روی سازه که به بدنه متصل شده قرار می‌گیرد. معمولا از این مخازن برای حجم‌های کم استفاده می‌شود و به همین خاطر دارای قطر کمتری نیز می‌باشند.
​​​​​​​

مخازن ذخیره سقف شناور

این نوع مخازن Storage Tank دارای سقف متحرک می‌باشند و از آنها برای ذخیره سازی مواد هیدروکربنی، بنزین، نفت سفید و بطور کلی سیالاتی که دمای تبخیر پایینی دارند استفاده می‌شود.

سقف این نوع مخزن Storage Tank بصورت شناور عمل می‌کند و متناسب با افزایش و کاهش ارتفاع سیال درون مخزن تغییر کرده و بالا و پایین می‌رود. این مخازن بر روی سقف خود دارای پلکانی ریل دار می‌باشند که به بدنه متصل است و توسط آن می‌توان به سقف، و در صورت خالی بودن مخزن به درون مخزن دسترسی پیدا کرد. دو نوع پر کاربرد مخزن‌های سقف شناور عبارتند از:
​​​​​​​
· مخازن ذخیره Storage Tank سقف ماهی تابه‌ای شکل (Pan Type).
· مخازن ذخیره Storage Tank سقف خزینه دار (Pontoon Type)

سقف نوع پن، مسطح بوده و از فولاد ساخته می‌شود. دارای پایه‌های عمودی می‌باشد که به محیط سقف متصل هستند. عیب این سقف در این است که به محض سوراخ شدن غرق می‌شود.
در سقف نوع پانتون، خزينة جعبه مانند و تو خالی پیرامون سقف نصب شده و آنرا شناور کرده است. مزیت این سقف در این است که با سوراخ شدن، یک یا چند خزینه غرق نخواهد شد.
بطور کلی به این نوع مخزن ذخیرهStorage Tank ، مخازن سقف شناور خارجی (External Floating Roof) می‌گویند.

مخازن ذخیره سقف ثابت با سقف شناور داخلی

این نوع مخازن ذخیره Storage Tank بصورت ترکیبی از مخزن سقف ثابت و مخزن سقف شناور ساخته می‌شوند. از آنها برای ذخیره سازی سیالات سمی و آتش گیر و بطور کلی سیالاتی که دمای تبخیر آنها در فشار اتمسفریک پایین است استفاده می‌شود. هنگامی که فقدان از دست دادن سیال اهمیت می‌یابد و همچنین سیال از نظر اشتعال و آلودگی مشکل زا می‌باشد، بکارگیری این نوع مخزن ذخیره اولویت می‌یابد. مخازن استوانه‌ای سقف ترکیبی به دو دسته زیر تقسیم می‌شوند:

· مخازن ذخیره Storage Tank سقف مخروطی - شناور (Floating - Cone Type)
· مخازن ذخیره Storage Tank سقف گنبدی - شناور (Floating - Dome Type)

معمولا سقف شناور داخلی از جنس آلومینیوم می‌باشد. برای ظرفیت‌های بالا از سقف ثابت مخروطی و برای ظرفیت‌های پایین از سقف ثابت گنبدی استفاده می‌شود.
بطور کلی به این نوع مخزن ذخیره، مخازن سقف شناور داخلی (Internal Floating Roof) می‌گویند.

مخازن ذخیره سرد Cryogenic Tank

برای ذخیره کردن مواد سرد از تانک‌های دو جداره استفاده می‌شود. این مخازن از دو تانک تو در تو تشکیل شده اند و فضای ما بین دو تانک را توسط عایقی بنام پرلیت پر می‌کنند تا از انتقال حرارت با محیط بیرون جلوگیری شود و بدین ترتیب مواد مورد نظر در شرایط سرد نگهداری شوند. از جمله مواد می‌توان به گاز مایع، نیتروژن، آمونیاک، اتیلن، و بوتادین اشاره کرد.

مخازن ذخیره Storage Tank کروی

این نوع مخازن ذخیره Storage Tank به منظور مقاومت در برابر فشار‌های بالا بکار گرفته می‌شوند و ممکن است فشاری بیشتر از ۱۰۰ پوند بر اینچ مربع را تحمل کنند، مخازن کروی جهت نگهداری بوتان، پروپان، گاز مایع، بنزین‌های سبک و بطور کلی مواد شیمیایی سبک استفاده می‌شوند.



مخازن ذخیره گلوله‌ای
این مخازن همانند مخازن کروی جهت ذخیره سازی گازها بکار گرفته می‌شوند. مخازن گلوله‌ای به شکل درام افقی ساخته می‌شوند و معمولا در آنها برای تکیه گاه از ۳ عدد Saddle استفاده می‌شود که یکی بصورت Fix و دو تای دیگر بصورت Slide می‌باشد.

.

اجزای اصلی مخازن ذخیره

از اجزای اصلی مخازن ذخیره Storage Tank می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
· ورق‌ها (Plate)
· مکنده شناور (Floating Suction)
· همزن (Agitator)
· گرمکن (Heater)
· شیر خلاء شکن (Vacuum Breaker)
· نازل پاکسازی (Purge Nozzle)
· نازل ریزش (Over Flow Nozzle)
· آب بند (Seal)
· تخلیه سقف (Roof Drain )
· دریچه نشانگر (Gauge Hatch)
· محفظه کف (Foam Chamber)
· رینگ آب آتش نشانی (Fire Water Ring)

بطور کلی عمده متریالی که در ساخت اجزای مخازن ذخیره مورد استفاده قرار می‌گیرد از جنس فولاد می‌باشد. ورق‌های مورد استفاده در کف، بدنه، و سقف مخزن معمولا براساس وزن بر واحد سطح (kg/m2) و برحسب ضخامت، ابعاد و نوع متریال سفارش داده می‌شوند و می‌بایست به وسیله كورة فولاد سازی دهان باز، کوره الکتریکی یا فرایند اکسیژن تولید شوند. کمترین عرض مورد قبول در استاندارد API برای ورق بدنه مخزن برابر ۱۸۰ سانتیمتر می‌باشد. ماکزیمم ضخامت مورد استفاده در بدنه ی مخزن ذخیره بدون لحاظ نمودن نوع متریال و مشخصات مکانیکی و شیمیایی آن، ۴۵ میلیمتر می‌باشد. ورق‌هایی با ضخامت بیش از ۴۰ میلیمتر، باید Killed و یا Normalized بوده و تست ضربه بر روی آنها انجام پذیرد.


​​​​​​​منظور از Killed فرایندی است که در آن اکسیژن‌های آزاد جدا می‌شوند تا در هنگام جوشکاری ایجاد حفره نکند. منظور از Normalized فرایند بهبود خواص مکانیکی با سرد کردن در هوای آزاد می‌باشد که استیل به استانیت تبدیل شده و خواص داکتیل می‌یابد. اکثر جنس ورق‌ها بر اساس استاندارد ASTM می‌باشد ولی بعضی از آنها نیز بر اساس استاندارد ISO انتخاب می‌شوند.

از مکنده شناور (Floating Suction) هنگامی که نیاز به سیال کاملا تمیز باشد استفاده می‌شود. این تجهیز فراورده را از بالاترین ارتفاع سیال در داخل مخزن مکش می‌کند و بیشتر در مخازن سقف ثابت گازوئیلی و یا مخازن ترکیبی سقف ثابت - شناور بکار گرفته می‌شود. سایز این تجهیز برابر سایز لوله خروجی می‌باشد و دارای یک فلوتر است که باعث شناور ماندن وسیله بر روی سطح سیال می‌شود.

از همزن (Agitator) زمانی استفاده می‌شود که نیاز باشد سیال درون مخزن را مخلوط کرد و به هم زد. این تجهیز مخصوصا برای نفت خام بکار می‌رود و مانع از ته نشین شدن برخی از اجزای سیال مرکب داخل مخزن می‌شود.

از گرمکن (Heater) برای گرم کردن سیال داخل مخزن به منظور کاهش ویسکوزیته آن استفاده می‌شود. طراحی گرمکن بستگی به نوع سیال، حجم سیال، دمای محیط و دمای مورد نظر سیال ذخیره شده دارد و معمولا در کف مخزن نصب می‌گردد. گرمکن از نوع لوله‌ای با پره یا بدون پره می‌باشد که در داخل آن بخار داغ یا آب گرم و یا روغن حرارتی عبور داده می‌شود.

شیر خلاء شکن (Vacuum Breaker) بر روی سقف مخازن ذخیره قرار می‌گیرد و اگر در تانک، خلاء ایجاد شود عمل می‌کند و اجازه ورود هوا به داخل تانک را می‌دهد. بدین ترتیب خلاء ایجاد شده از بین می‌رود. ایجاد خلاء در تانک باعث جمع شدن مخزن به داخل خود می‌گردد.

نازل پاکسازی (Purge Nozzle) بر روی سقف تانک قرار می‌گیرد و برای تزریق گاز خنثی N2 به مخزن به منظور پاکسازی بکار گرفته می‌شود. نازل ریزش (Over Flow Nozzle) در بالای تانک و بالاتر از سطح H.L.L قرار می‌گیرد و هنگامی که سطح سیال به بالاتر از سطح H.L.L برسد، اضافه ی جریان توسط این نازل خارج می‌گردد.
H. L. L مخفف High Liquid Level می‌باشد و بالاترین سطحی است که مایع مجاز است در آن سطح قرار بگیرد. همچنین L.L.L مخفف Low Liquid Level می‌باشد و پایین ترین سطحی است که مایع در آن سطح قرار می‌گیرد.

از آب بند (Seal) در مخازن سقف شناور و برای جلوگیری از تبخیر سیال در فاصله بین بدنه و ریم سقف استفاده می‌شود.

بر روی سقف مخازن شناور یک محل تخلیه به منظور خارج سازی آب باران تعبیه شده است که به تخلیه سقف (Roof Drain) معروف است. سقف به سمت محل تخلیه دارای مقداری شیب می‌باشد و آب باران توسط یک لوله کشی داخلی به همراه اتصال گردان به خارج فرستاده می‌شود.
دریچه نشانگر (Gauge Hatch) بر روی سقف مخزن قرار دارد و توسط آن مقدار سطح سیال درون مخزن تعیین می‌گردد. همچنین می‌توان از آن به عنوان روزنه نمونه برداری (Sample Port) استفاده کرد.

محفظه کف (Foam Chamber) برای جلوگیری از آتش سوزی استفاده می‌شود. این سیستم توسط لوله کشی به شبکه ارسال کف متصل می‌باشد.
رینگ آب آتش نشانی (Fire Water Ring) برای خنک سازی بدنه تانک استفاده می‌شود. رینگ‌های آب دارای نازل اسپری هستند و دور مخزن کشیده می‌شوند. این سیستم توسط لوله کشی به شبکه آب آتش نشانی متصل می‌باشد.

بجز اجزایی که در بالا معرفی گردید می‌توان به تجهیزات ابزار دقیق جهت اندازه گیری دما و فشار، نازل Inlet جهت ورود سیال، نازل Outlet جهت خروج سیال، نازل Vent جهت تخلیه گازهای درون تانک از بالای مخزن، نازل Drain جهت تخلیه آشغالها از پایین مخزن به سمت Sump، و نازل Man Hole جهت ورود نفر نیز اشاره کرد.


نکاتی در مورد مخازن ذخیره
به منطقه‌ای وسیع که تعداد زیادی مخازن ذخیره Storage Tank در آنجا قرار می‌گیرد مزرعه تانک (Tank Farm) می‌گویند. به محلی که مخزن ذخیره ذخیره در آنجا قرار می‌گیرد محوطه تانک (Tank Yard) می‌گویند. محوطه تانک بصورت شیب دار ساخته می‌شود تا در صورت نشت سیال، حرکت به سمت نقطه شیب باشد و در آنجا توسط یک لوله سیال خارج گردد.
با توجه به نوع سیال ممکن است لازم شود اطراف تانک Storage Tank را با دیواره‌هایی محصور کرد تا در صورت سر ریز شدن و یا نشت سیال از تانک بتوان محتوای خروجی را در فضایی نگه داشت. بنابراین به دیواره‌هایی که اطراف تانک کشیده می‌شود دیوار مهار (Dyke Wall) می‌گویند. ارتفاع دیوار مهار با توجه به حجم بزرگترین مخزن و وسعت محوطه‌ای که در اختیار است تعیین می‌شود. بر طبق استاندارد می‌بایست حجم بزرگترین مخزن را در محوطه مهار نمود. جنس دیوار مهار می‌تواند از بتون و یا خاک باشد.
در یک محوطه می‌تواند از یک تا سه تانک در کنار یکدیگر وجود داشته باشد و معمولا تعداد بیشتر از سه تانک را در یک محوطه قرار نمی‌دهند. در این شرایط مابین تانک‌ها دیواری به نام دیوار آتش بند (Fire Wall) قرار می‌دهند تا اگر نشتی از یک تانک داشتیم، ابتدا محوطه خودش را پر کند و سپس به منطقه دوم سرریز شود. بدین ترتیب می‌توان تا حدودی زمان را ذخیره نمود، اقدامات لازم را انجام داد و از وقوع حوادث احتمالی پیشگیری کرد.
در مخازن کروی بدلیل اینکه سیال گازی می‌باشد دیگر نیازی به دیوار مهار نیست اما معمولا دیواره ی کوتاهی اطراف محوطه تانک به منظور جلوگیری از نفوذ مواد قابل اشتعال به قسمت زیرین مخزن در نظر گرفته می‌شود که به آن دیوار حایل (Curb Wall) می‌گویند.

امکان بالا رفتن از تانک Storage Tank توسط نردبان (Ladder) و یا پله كان (Stair) مقدور می‌گردد. از نردبان برای مخازنی که دارای ارتفاع کم حداکثر تا ۶ متر می‌باشند استفاده می‌شود. نردبان به صورت عمودی بر روی بدنه تانک قرار می‌گیرد و در بالای تانک، دور تا دور از دستگیره جان پناه (Hand Rail) استفاده می‌شود. از پله کان برای مخازن با ارتفاع بیشتر از ۶ متر استفاده می‌شود. پله كان در اطراف تانک بصورت مارپیچی بالا می‌رود که به آن پله كان مارپیچی (piral Stair) می‌گویند. برای تانک‌های با ارتفاع تقریبی ۲۵ متر، پله كان بصورت زیکزاکی و یا با داشتن پلت فرم به سمت بالا می‌رود که به آن پله كان برجی (Tower Stair) می‌گویند. لازم به ذکر است که برای مخازن با ارتفاع زیاد می‌توان از نردبان هم استفاده نمود ولی در این حالت نردبان دارای پلت فرم است و با تغییر جهت به سمت بالا می‌رود، بدین نحو که نفر با طی کردن ارتفاع ۶ متر توسط نردبان وارد یک پلت فرم می‌شود و با تغییر جهت دادن، ارتفاع بعدی را طی می‌کند. به این نوع نردبان، نردبان مهلت دار (Space Ladder) می‌گویند.


برای محافظت مخازن ذخیره از خوردگی از رنگ و برای جلوگیری از کاهش دمای سیال از عایق پشم سنگ با دانسیته ۸۰ تا ۱۲۰ کیلوگرم بر متر مکعب با روکش آلومینیوم یا ورق گالوانیزه استفاده می‌شود.
​​​​​​​
از استانداردهای موجود در طراحی مخازن Storage Tank​​​​​​​ می‌توان به استاندارد آمریکایی ASME و API، استاندارد انگلیسی BS۵۵۰۰ و استانداردهای آلمانی و ایتالیایی اشاره کرد. اما استاندارد ASME Sec. VIII , Div , I and II و استاندارد ۶۵۰ API دارای کاربرد بیشتری می‌باشند. در کل، طراحی و ساخت مخازن به پارامتر‌های مختلفی نظیر فشار، درجه حرارت، حجم مورد مصرف، نوع فولاد، تأثیر عوامل جوی از قبیل باد، باران، برف و زلزله، و عمر مفید مقاومت مصالح و مقاومت در برابر خوردگی‌های مکانیکی و شیمیایی بستگی دارد.​​​​​​​

تست میگر و تست‌های پات


تفاوت تست میگر و تست‌های پات چیست؟



تست میگر: در این روش تستر بین دو نقطه‌ی عایقی که می‌خواهد تست را انجام دهد ولتاژ DC بالایی تولید می‌کند که در نتیجه آن جریان هدایت شده و طبق قانون اهم، مقاومت بین این دو نقطه اندازه گیری می‌شود؛ که مقدار مقاومت نشان دهنده میزان سطح عایق یا همان مقاومت عایق می‌باشد.

تست hipot: این تست برای تعیین کیفیت عایق‌های الکتریکی برای عبور معمول ولتاژ‌های بالا مورد استفاده قرار می‌گیرد. پس به طور کلی این تست به منظور تشخیص قدرت عایقی بین قسمت‌های حامل جریان و غیر حامل جریان بکار می‌رود و همچنین برای بررسی شرایط عایق در اثر فشاری که به صورت تصادفی و ناخواسته به تابلو ها، دستگاه یا تجهیزات وارد می‌شود مورد استفاده قرار می‌گیرد.


همانطور که گفته شد این دو تست مقاومت عایق را با اندازه گیری نشتی جریان مشخص می‌کنند. تست hipot عمدتا برای تشخیص ظرفیت ولتاژی است که یک عایق می‌تواند قبل از شکست مقاومت کند؛ که با اعمال ولتاژ بالا جریان نشتی رادر طول تست برای تعیین کیفیت عایق اندازه گیری می‌کند؛ و گا‌ها ولتاژ زیادی به هادی تحت تست اعمال می‌شود تا زمانی که شکست اتفاق بیفتد؛ که استقامت عایق را در این روش می‌سنجد. در این تست به دلیل اینکه ممکن است محصول تحت تست آسیب ببیند معمولا در کارخانه‌های تولیدی برای تست محصول خود انجام می‌شود؛ و میگر نمی‌تواند این تست را انجام دهد؛ بنابراین تفاوت تست عایق میگر و hipot در دامنه ولتاژ اعمالی و زمان تست می‌باشد.


در تست میگر ولتاژ و زمان اندازه گیری کمتری نسبت به تست hi pot در نظر گرفته می‌شود. این تست معمولا برای یک دقیقه یا کمتر با اعمال ولتاژ متوسط برای تست لحظه‌ای جهت بررسی عایق بودن در شرایط محیطی موجود استفاده می‌کنند. در حالی که تست hipot برای ولتاژ‌های بالاتر می‌باشد و با اعمال تدریجی ولتاژ در طول ۱۵ دقیقه و خواندن مقادیر با فواصل هر دقیقه یکبار انجام می‌شود. حداکثر ولتاژ اعمالی ۳۰۰ ولت در هر میلی آمپر عایق می‌باشد. به عنوان نمونه یک کابل ۱۵ کیلو ولت با ۱۷۵ میلی ثانیه در حدود ۵۰ هزار ولت آزمایش خواهد شد. همانطور که ولتاژ اعمال می‌شود جریان نشتی در پایان هر دقیقه ثبت می‌شود. زمانی که جریان نشت ثابت باقی می‌ماند یا کاهش می‌یابد، عایق کابل مورد مورد تست قابل قبول خواهد بود. تست HIPOT برای تست کابل‌های زیرزمینی اسیب دیده نیز بکار می‌رود.

چرا میگر به عنوان یک تست غیر مخرب و تست ولتاژ بالا یا "های پات " یک تست مخرب شناخته می‌شود؟


با همه این تفاسیر تست میگر معمولا با ولتاژ‌های کمتر از ولتاژ نامی هادی انجام می‌شود و در نتیجه به تجهیز تحت تست آسیبی وارد نمی‌شود. در حالی که آزمایش پتانسیل بالا (hi-pot) ولتاژی بیش از ولتاژ نامی هادی و در نتیجه فشارهای الکتریکی زیادی را به عایق اعمال می‌کند تا به طور فعال باعث شکست در یک نقطه مانند انتهای کابل‌های ضعیف از نظر عایق بودن کابل شود. لازم به ذکر است تست HIPOT نسبت به محیطی که تست در آن انجام می‌شود حساس است و اگر تست به درستی انجام نشود می‌تواند به عایق تحت تست اسیب وارد کند. به همین دلیل آن را تست مخرب در نظر گرفته اند.

منبع:IKAHROBA

آمادگی واکنش در شرایط اضطراری   

آمادگی واکنش در شرایط اضطراری

یکی از الزامات مهم و تعیین کننده در سیستمهای مدیریت ایمنی و حتی زیست محیطی الزامی تحت عنوان " آمادگی و واکنش در شرایط اضطراری" می باشد . دلیل گنجاندن این الزام در استانداردهای یاد شده اهمیتی است که این موضوع در کاهش عواقب حادثه دارد چرا که وجود خطاهای پنهان در سیستم همواره محتمل بوده و تمامی سازما ن ها متاثر از عوامل بیرونی می باشند. گاهاً این تاثیرات سازمان را به بحران کشانده و باعث بروز اختلالات اساسی در سیستم ها می گردند. با داشتن طرحی در خصوص آمادگی و واکنش در شرایط اضطراری می توان تاثیر عوامل بیرونی - پس از بالفعل شدن این عوامل - را تا حد قابل ملاحظه ای کنترل نمود و کاهش داد .

بهر اندازه که اقدامات پیشگیرانه ( Reactive ) در سطح مطلوبی قرار داشته باشد غفلت از اقدامات واکنشی ( Proactive ) عواقب بسیار خطرناکی را بدنبال خواهد داشت . از آنجا که دستیابی به ایمنی 100 % ممکن نمی باشد ، در کنار اقدامات پیشگیرانه بایستی طرحی برای مقابله با حوادث پیش بینی نشده و یا وضعیتهای اضطراری در سازمان وجود داشته باشد . در وضعیت موجودِ کشور اکثر صنایع اقدام به تدوین طرحی تحت عنوان ”طرح واکنش در شرایط اضطراری “ یا ”طرح مقابله با بحران “ نموده اند که عمدتا از کارآیی لاز م برخوردار نمی باشد. عدم کفایت طرح های یاد شده اصولاً به دو عامل بستگی دارد :

1 - ضعف در برنامه ریزی و طرح تهیه شده بگونه ای که این طرح توانایی اتصال بخشهای سیستم را ندارد .
2 - عدم کفایت تیم ها در اجرای مفاد طرح که این مهم را می توان با تمرینات ادواری رفع نمود .
برای تهیه یک طرح آمادگی و واکنش در شرایط اضطراری موثر سه مرحله اصلی وجو د دارد که شامل شناسایی پتانسیل های بحران ، برنامه ریزی برای واکنش وارزیابی برنامه ها می باشد .

واژگان و تعاریف :

• Emergency : واقعه ای غیر عادی که فرآیند ، پرسنل یا سرمایه های سازمان را تهدید می نماید .
• Emergency Response : برنامه ریزی ها و ایجاد هماهنگی لازم برای مقابله با یک رویداد شامل خطراتی که سیستم را تهدید می کند و تاکتیکهای مقابله با آنها .
• Crisis : رویدادی که بصورت ریشه ای ، خوش نامی سازمان ، آینده آن و فرآیند تولید آن را تحت تاثیر نامطلوب قرار دهد .
• Incident Commander : فرمانده ارشد عملیات واکنش در شرایط اضطراری و مسئول کمیته بحران سازمان .
• On-scene Commander : فرمانده اجرائی عملیات واکنش در شرایط اضطرای که در محل حادثه مستقر بوده و اطلاعات لازم را به کمیته بحران ارسال و دستورات مربوطه را از فرمانده ارشد دریافت و اجرا می نماید .


آمادگی برای واکنش در شرایط اضطراری :

در حالت واقعی همواره احتمال وقوع رویدادهایی که می توانند سازمان را دچار بحران نمایند وجود دارد و از طرفی زمان وقوع تعدادی از این رویدادها غیر قابل پیش بینی می باشد مانند زلزله ، سیل ، جنگ و تندبادها . لذا شناسایی این پتانسیل ها ( مواردی که می توانند سازمان را به
بحران بکشانند ) همچنین ایجاد و حفظ آمادگی برای واکنش در این شرایط می تواند خسارات ناشی از اینگونه وقایع را به حداقل برساند .
شناسایی پتانسیل های بحران در کارخانجات و سازما ن ها اولین قدم در راه کنترل حوادث منتج از این پتانسیل ها می باشد. تا زمانی که شناختی کامل و کافی از خطرات موجود در سازمان نداشته باشیم قادر به برنامه ریزی برای مقابله با آنها نخواهیم بود . در بخش شناسایی پتانسیل های بحران توجه به طبیعت فرآیند بسیار مهم می باشد . . بر اساس تعریف استاندارد OSHA حالت اضطراری می تواند به مواردی مانند نشت گاز سمی ، ریزش مواد شیمیایی ، نشت مخاطره آمیز گازهای قابل انفجار و اشتعال ، انفجارات و حریق ها و . . . نیز اطلاق گردد .

مرحله دوم ایجادِ آمادگی و برنامه ریزی برای واکنش در شرایط اضطراری ، شناسایی پتانسیل های پاسخگویی در مقابل بحران می باشد. در این مرحله سازمان علاوه بر تجهیزات واستعدادهای درون سازمانی ٬ امکانات برون سازمانی ( تاسیسات موجود در مجاورت سازمان ) که امکان استفاده از آنها وجود دارد را نیز مورد شناسایی و ارزیابی قرار خواهد داد . در اینگونه موارد معمولا سازمان با امضاء تفاهم نامه با سازمان های مجاور از ایشان در وضعیت های اضطراری کمک می گیرد .

در مرحله بعد با بررسی پتانسیل های بحران و استعدادهای پاسخگویی سازمان اقدام به تدوین برنامه هایی برای واکنش در شرایط اضطراری می نماید. در این مرحله با پیگیری سناریوهای از پیش تعیین شده ، سازمان به ارزیابی برنامه ها و استعدادهای پاسخگویی شناسایی شده می پردازد . تمامی مراحل فوق نیاز به پیروی از اصول و قواعد خاصی دارد که در ادامه به آنها اشاره خواهد شد .
طرح ریزی :
موثر بودن و کفایت طرح های آمادگی و واکنش در شرایط اضطراری به تعدد این طرحها و اجرای آموزش های مرتبط با آنها بستگی دارد . می دانیم که بدون تعهدِ مدیریت هیچ برنامۀ ایمنی
به نتیجه نخواهد رسید ، طرح های مورد بحث نیز از این قاعده مستثنی نمی باشند . بنابراین از وظایف مدیریت می باشد که نسبت به موثر بودن و کفایت این برنامه ها حساسیت نشان داده و دستورات لازم در خصوص به روزآوری این برنامه ها را ابلاغ نماید .
طرح های اضطراری بایستی به اطلاع پرسنل رسیده و در دسترس ایشان قرار داشته باشد .

هر یک از طرح ها بایستی حداقل شامل موارد زیر باشد :

1 - روش های فرار اضطراری و مسیرهای فرار.

2 - رویه های عملیاتی که بایستی توسط پرسنل مستقر در سایت پیروی شود . این رویه ها بایستی شامل روش های خارج کردن سیستم از سرویس بصورت اضطراری باشد و قبل از تخلیه اضطراری واحد به اجراء گذاشته خواهند شد .
3 - رویه هایی برای شمارش پرسنل پس از تکمیل طرح تخلیه اضطراری .
4 - آموزش تعدادی امدادگر و تجهیز لوازم پزشکی لازم .
5- روش های اطلاع رسانی حوادث که نشانگر طریقه اعلان حوادث توسط پرسنل به گروه های مربوطه می باشد .
6 - مشخص نمودن اسامی و سمت های سازمانی که بایستی در کمیته بحران حضوربهم رسانند .
7 - لیست تلفن ها و اطلاعات لازم و ضروری.

آموزش :

ارتباطات سازمانی ، آموزش های مورد نیاز و چگونگیِ پیگیریِ بروز وقایع اضطراری از دیگر
موارد مهم طرح ریزی می باشد. در زمینه نیازهای آموزشی در زمان وقوع بحران حداقل توجه به آموزش های زیر لازم و ضروریست :

1 - آموزش تخلیه اضطراری .
2 - آموزش های مربوط به شناسایی آژیرهای اضطراری.
3 - آموزش مربوط به طریقه اطلاع رسانی حوادث توسط پرسنل .
4 - رویه های خارج نمودن واحد از سرویس .
5- پتانسیل های وقوع وضعیت اضطراری .


این آموزش ها باید در زمان های زیر به پرسنل ارائه شود:

- هنگام شروع بکار سازمان

- برای کارمندان جدیدالاستخدام

- هنگامی که دستگاهی جدید ، موادی جدید یا فرآیندی جدید به سیستم اضافه می شود .
- هنگامی که رویه ها به روز شده یا تغییر می یابد .

- هنگامی که تمرینات انجام شده نشانگر نیاز پرسنل به آموزش بوده باشد .

- حداقل سالانه یکبار.
اجرا :
پس از تکمیل طرح ریزی و ارائه آموزش های لازم سازمان بایستی با اجرای مانورهای وضعیت
اضطراری
- همسو با پتانسیل های شناسایی شده
- بر اساس سناریوهای از پیش تعیین شده اقدام نماید .

در این مرحله کاستی های مرحله طرح ریزی و آموزش های تکمیلی مورد نیازشناسایی خواهد شد .
درمانورهای وضعیت اضطراری تمامی واحدهای سازمان و پرسنل مربوطه درگیر بوده و هماهنگی و عملکرد ایشان مورد ارزیابی قرار می گیرد .

مانورهای انجام شده بایستی در دو مرحله برنامه ریزی و اجرا گردند :

• مرحله اول : آزمون تئوری مانور

• مرحله دوم : آزمون عملی مانور

در مرحله اول سوالاتی پیرامون رویه ها ، دستورالعمل ها و پتانسیل خطر از پرسنل واحد پرسش خواهد شد ؛ در این مرحله دانش تئوری پرسنل درخصوص دستورالعمل ها و موارد مشا به مورد بررسی قرار می گیرد چنانچه نیاز به آموزش مضاعف احساس نشود مانور به مرحله عملی خواهد رسید

در مرحله عملی بدون اطلاع قبلی سناریوی از پیش تعیین شده به مرحله اجرا گذاشته خواهد شد و تمامی واحدهای درگیر درعملیات شرکت خواهد نمودند .

ارزیابی :
ارزیابی عملکرد نفرات کلیدی و تیم های عمل کننده در بحران پس از اجرای مانور الزامیست .
برای ارزیابی مانورها و عملکرد افراد و تیم ها بایستی شاخص هایی تعیین و مورد بررسی قرار
گیرد . در راستای این مهم تشکیل تیم ارزیابی برای کنترل صحنه عملیات ، مستند نمودن واکنش ها و مواردی اینچنینی لازم و ضروریست . استفاده از چک لیست توسط تیم ارزیابی بسیار مفید خواهد بود. جلسه ارزیابی مانورها می تواند بلافاصله پس از اجرا یا با فاصله زمانی کمی پس از اجرا برگزار شود . در این جلسه افراد کلیدی و سرپرستان تیم های عمل کننده شرکت خواهند داشت و نکات قوت و ضعف مانور را بررسی و ارزیابی خواهند نمود .
موارد مهم در یک طر حریزی :


موارد زیر به عنوان نکات مهم در یک طرحریزی مورد توجه خواهند بود :

- مشخص نمودن فرمانده ارشد ، مسئولیت ها و اختیارات وی ( با توجه به مطالب قید شده در بالا فرمانده ارشد همان مدیریت ارشد خواهد بودکه تام الاختیار می باشد ) .
- مشخص نمودن فرمانده عملیات مستقر در محل حادثه ، مسئولیت ها واختیارات .
- تهیه طرح های عملیاتی برای مقابله .
- جمع آوری اطلاعات اضطراری مورد نیاز( شامل عوامل بحران ساز، پتانسیل های پاسخگویی و . . . . )
- تهیه و بروزآوری نقشه های اضطراری سایت .
- مشخص نمودن تعداد پرسنل حاضر در محل حادثه .
- تعریف ارتباطات درون و برون سازمانی .
- مشخص نمودن سخنگوی سازمان در مواقع بحران .
- مشخص نمودن محل مرکز فرماندهی عملیات .

مراحل اجرا : مراحل اجرای یک طرح واکنش اضطراری از آغاز تا پایان عبارت است از(با مثال):


فاز یک
17 چکمه
18 نردبان حریق
19 کپسول اکسیژن
20 کیف کمکهای اولیه
21 بازو بند سر گروه
22 آژیر و چراغ گردان
23 شیلنگ فایر باکس
نام و امضا تکمیل کننده :
3 – نقشه ها :
اطلاعات این نقشه ها شامل کروکی راههای فرار٬ محل کپسولها و فایر باکسهای آتش نشانی ٬ محل دتکتورها ٬ مناطق امن ٬ کانونهای خطر و سایر اطلاعات لازم می باشد.
این نقشه ها در طراحی مکان تجهیزات و نیز در زمان بروز حادثه برای شناسایی مناطق بسیار مفید است .
4 – تیمهای واکنش سریع : Emergency Response Teams ( E.R.T )
این تیمها در 3 گروه خاص تشکیل شده اند :

الف ) گروه پشتیبانی : که در صورت بروز حادثه به محل اعزام شده ٬ حادثه را شناسایی کرده ٬ به واحد مربوطه اطلاع و تجهیزات لازم را مهیا می کنند .
ب ) تیم مقابله : این گروه طبق آموزشهای خاصی که دیده اند وظیفه مقابله و دفع خطر را به عهده دارند . مانند اطفاء حریق

ج ) گروه امداد : این گروه نیز همچنان که از نامش پیداست ٬ وظیفه کمک و امداد رسانی را به عهده دارد .

این تیمها دارای برنامه ریزی خاصی برای واکنش در شرایط اضطراری می باشند و یا حتی مانورها می باشند .
برنامه تیم های واکنش سریع در سال 1385
ردیف محل مانور موضوع تاریخ اجرا
1 کیوسک منطقه A بررسی آمادگی حضور پرسنل 3/2/85
2 کیوسک منطقه B بررسی آمادگی حضور پرسنل 4/2/85
3 کیوسک منطقه C بررسی آمادگی حضور پرسنل 5/2/85
4 منطقه تیم C آتش سوزی و حریق 7/3/85
5 منطقه تیم A آتش سوزی و حریق 20/3/85
6 منطقه تیم B آتش سوزی و حریق 29/3/85
7 واحد ذوب مرکزی سوراخ شدن کوره 50 تنی 14/4/85
8 واحد لوله سازی تخلیه اضطراری سالن 4/5/85
9 واحد شوفاژ تخلیه اضطراری سالن 24/5/85
10 انبار محصول - پوتین امداد و نجات مصدوم 14/6/85
11 سایت اصلی گاز شرکت حریق و آتش سوزی 18/7/85
5 – مانور و ارزیابی عملیات :
در پی تشکیل این تیمها ٬ مانورهایی برای ارزیابی عملکرد آنها و نیز میزان واکنش افراد درگیر حادثه صورت می گیرد . در این ارزیابی بر اساس شاخصهای از قبل تعیین شده به تیمها امتیاز داده می شود که این امتیازات می تواند مبنایی برای اعطای پاداش به افراد باشد . در این شیوه ارزیابی نواقص را شناسایی کرده و قبل از وقوع حادثه نسبت به رفع آنها اقدام می شود . نمونه ای از این شناساییها ٬ کندن تونلی در زیر کوره 50 تنی ذوب بود . زمانی که این کوره سوراخ می شود ٬ مذاب داخل آن شروع به پاشش می کند و حتی وسایل اطفاء حریق نیز نمی تواند آن را مهار کند . تنها چاره در این زمان بستن دریچه خروجی کوره و تخلیه آن است که قاعدتا با پاشش ذوب نمی توان به آن نزدیک شد . لذا اقدام اصلاحی کندن تونلی از پشت کوره بود که در مواقع لزوم بتوان آن را تخلیه نمود .
از آنجاییکه هر مانوری هدف خاصی را دنبال می کند و در رسیدن به این هدف مراحل ویژه و حساب شده ای را طی می کند ٬ برای هر مانوری یک سناریو نوشته می شود . در این سناریوها تاریخ برگزاری مانور ٬ منطقه و خلاصه عملیات قبل از شروع مانور ٬ و نقاط ضعف و قوت شاخصها پس از ارزیابی آورده می شود . در زیر نمونه یک سناریو و نیز شاخصهای ارزیابی تیمها آورده شده است .
سناریوی مانور واکنش سریع :
نوع مانور : تخلیه اضطراری سالن
تاریخ برگزاری مانور : 4/5/85
ساعت اجرای مانور : 12 ظهر
منطقه عملیات : سالن لوله ریزی
شرح خلاصه مانور :
1 – هماهنگی با سرپرست سالن
2 – توجیه پرسنل جهت خروج از سالن
3 – به صدا در آوردن آژیر خطر جهت اعلام مصنوعی زمان زلزله یا حادثه مشابه
4 – زمان سنجی دقیق از بادی خروجی
5 – سرشماری افراد حاضر در شیفت
6 – تکرار 3 بار عملیات فوق و زمان سنجی
نقاط ضعف شاخص :
1 – چیدمان بار در خروجی قسمت تعمیرات لوله ریزی که این خروجی را مسدود نموده و اختلال در زمان تخلیه را باعث می شود .
2 – چیدن میز کار و 3 عدد سنگ خرطومی واحد سنگزنی جهت تعمیرات
نقاط قوت شاخص :
1 – زمان سنجی اول 13.37 ثانیه
2 – زمان سنجی دوم 11.24 ثانیه
3 – زمان سنجی سوم 10.00 ثانیه
شاخصهای ارزیابی تیم واکنش سریع
نام مانور : تاریخ :
1 – زمان حضور اعضای تیم واکنش سریع در محل حادثه :
تا 15 ثانیه تا 30 ثانیه تا 40 ثانیه تا 50 ثانیه 60 ثانیه به بالا
5 4 3 2 1
2 – زمان در تخلیه اضطراری سالنها و اماکن :
20-30 ثانیه 31-40 ثانیه 41-50 ثانیه 51-60 ثانیه 60 ثانیه به بالا
5 4 3 2 1
3 – نظم و ترتیب افراد در عملیات و عدم تداخل کاری :
بدون اشتباه حداقل یک خطای ثبت شده حداقل دو خطای ثبت شده حداقل سه خطای ثبت شده بیش از سه خطای ثبت شده
5 4 3 2 1
4 – صحیح و درست عمل نمودن افراد و پرهیز از اشتباه درعملیات مقابله :
بدون اشتباه حداقل یک خطای ثبت شده حداقل دو خطای ثبت شده حداقل سه خطای ثبت شده بیش از سه خطای ثبت شده
5 4 3 2 1
5 – صحیح و درست عمل نمودن افراد و پرهیز واکنش در شرایط اضطراری
مرحله 1 تماس اولیه مبنی بر وقوع حادثه
مرحله 2 اطلاع به فرمانده ارشد عملیات و آماده سازی مرکز فرماندهی عملیات
مرحله 3 ارزیابی تیم های مقابله با واکنش اضطراری و سنجش وضعیت موجود در مقابل این تیم ها
مرحله 4 مشخص نمودن فرمانده عملیات مستقر در سایت
مرحله 5 مشخص نمودن منطقه خطر
مرحله 6 تماس با تیم های امدادی درون سازمانی و برون سازمانی در صورت نیاز
مرحله 7 تماس با مسئولین و مدیرانی که بایستی در جریان واقعه قرار گیرند
مرحله 8 تماس با مراجع قانونی در صورت نیاز
مرحله 9 اطلاع رسانی به پرسنل و افراد حاضر در سایت و رسانه ها
فاز دو واکنش های بازیابی و بازدارنده
مرحله 10 تماس با خانواده درجه یک پرسنل ( همسر،پدر،مادر، فرزند )
مرحله 11 ارزیابی خرابی ها و خسارات وارده به واحدها
مرحله 12 اعلام گزارش ارزیابی به مدیریت ارشد
مرحله 13 تماس با طرف های قانونی متصل به سازمان ( مانند شرکت های بیمه و . . . )
مرحله 14 اتخاذ تصمیم توسط مدیریت ارشد در خصوص خارج نمودن واحد ازسرویس یا ادامه عملیات واحد ( اقدامات اصلاحی )
تخلیه اضطراری پرسنل در فاز یک انجام می شود و بدیهی است پس از شروع عملیات و بر اساس دستورات فرماندهان عملیات ، طرح تخلیه اضطراری اجرا خواهد شد .
در ادامه مباحثی مانند تمیز کردن سایت پس از حادثه و تهیه گزارش تحلیلی پیگیری خواهد شد که به اقدامات تکمیلی معروف می باشند .
بدیهی است در صورت بروز هرگونه حادثه اقدامات واکنش در شرایط اضطراری بلافاصله به اجرا گذاشته نمی شود و فعال نمودن این رویه ها نیز با توجه به پیامد های آن در مواردی که نیاز ضروری به آنها احساس نشود به نفع سازمان نمی باشد . بدین معنا که با در نظر گرفتن طبیعت حادثه و گستردگی آن شاید نیاز به بکارگیری تمام توان سازمان و یا نیاز به نیروهای امدادی برون سازمانی نباشد . لذا بهترین کار تقسیم بند ی و سطح بندی حوادث می باشد . در اینجا فرماندهان عملیات ( فرمانده سایت و فرمانده ارشد ) سطح حادثه را مشخص می نمایند و بر اساس سطح مشخص شده ، توان شرکت سازماندهی می شود.
سطوح بحران پیشنهادی در بعضی از دستورالعمل ها عبارت است از:
- سطح یک عدم وجود خطر برای جامعه : در این حالت خطری خارج از سازمان وجود ندارد و جامعه در معرض خطر نمی باشند . در این حالت امکان کنترل سریع خطر وجود دارد . خطری متوجه جامعه بیرونی نمی باشد و پرسنل سازمان توانایی کنترل وضعیت بوقوع پیوسته را دارند . آلودگی زیست محیطی قابل ملاحظه ای روی نداده است و تخلیه اضطراری در این مرحله اجرا نخواهد شد .
- سطح دو وجود خطر بالقوه برای جامعه : در این حالت احتمال کشانیده شدن بحران به بیرون از سازمان و در خطر قرار گرفتن همسایگان سازمان وجود دارد . در این حالت استفاده از نیروهای امدادی برون سازمانی امری اجتناب ناپذیرمی باشد و تاثیرات مخرب زیست محیطی شدیدی در پی حادثه روی خواهد داد . در این وضعیت طرح تخلیه اضطراری سازمان به مرحله اجرا گذاشته می شود . در تخلیه اضطراری پرسنلی که در امر کنترل بحران دخالتی ندارند به نقاط ایمن فراخوان می شوند و در این نقطه منتظر فرامین بعدی خواهند ماند . بنابراین در این حالت کنترل خطر با همکاری نیروهای امدادی برون سازمانی مقدور می باشد .
- سطح سه وجود خطری حتمی و محرز برای جامعه : در این حالت امکان کنترل خطر وجود ندارد ، ایمنی جامعه بصورت عمومی مورد تعرض قرار گرفته ، آلودگی زیست محیطی قابل ملاحظه ، شدید و گسترده ای روی داده است . کمک گرفتن از نیروهای امدادی برون سازمانی لازم و ضروریست . طرح تخلیه اضطراری بصورت تمام اجرا گذاشته می شود و پرسنل از نقاط امن به بیرون از سازمان تخلیه می شوند . در این مرحله علاوه بر پرسنل با کمک نیروهای امدادی برون سازمانی طرح تخلیه اضطراری مناطق مسکونی و سایر همسایگان سازمان و حتی تمامی شهر اجرا می شود .
مسئول تخلیه اضطراری پرسنل باید مشخص شده و مسئولیت ایشان شرح داده شده باشد. بهتر است فرمی برای مستندسازی بحران از ابتدای اطلاع رسانی تا تقسیم وظایف تهیه و همزمان با پیشرفت مراحل عملیات تکمیل گردد .
یک مثال عملیاتی :
نمونه ای که مورد مطالعه قرار گرفته یکی از کارخانه های ریخته گری تحت عنوان کارخانه لوله و ماشین سازی ایران می باشد که اقدام به استقرار تیمهای واکنش سریع در این شرکت نموده است . برای قابل لمس تر بودن مسئله ٬ آتش سوزي و حريق مخازن گازوييل و نیز تخلیه اضطراری سالنها را شرح می دهیم .
مراحل کاری واکنش سریع :
1 – شناسایی وضعیتهای غیر عادی یا شرایط اضطراری :
در ابتدا این شرایط توسط واحد ایمنی و بهداشت شناسایی می شود و سپس برای هر یک از این شرایط یک شناسنامه نوشته می شود ( در زیر یک نمونه از این شناسنامه ها آورده شده است ) که در این شناسنامه ها راهکارهایی برای مقابله با آن وضعیت ارائه می گردد.
آتش سوزي و حريق مخازن گازوييل
1-2- ضمن حفظ خونسردي فوراٌ با شماره تلفن 360 تيم واكنش اضطراري تماس بگيريد
2-2 - فوراٌ افراد را از خطر مطلع كنيد و منطقه حريق را ترک نماييد
3-2- ناحيه نشت مواد و حريق را تا شعاع حداقل 25 متر از افراد تخليه نماييد
4-2- از تردد و عبور افراد متفرقه به نزديكي محل حريق جلوگيري نماييد
5-2- در نشتي ها و حريق هاي بزرگ افراد بايد خلاف جهت باد بايستند
6-2- گاز و بخارات حاصل از سوختن گازوييل از هوا سنگين تر بوده و در نقاط زير زميني منتشر مي شوند . از ماندن در مناطق زير زميني مجاور محل حريق خودداري نماييد
7-2- سعي نكنيد براي برآورد ميزان خطر از زيرزمينهاي مجاور به محل حريق نزديك شويد
8-2- براي ورود به منطقه خطر فقط افراد تيم واكنش اضطراري مجازند با استفاده از تجهيزات تنفسي مجهز به اكسيژن وارد منطقه آلودگي شوند
9-2- تيم پشتيباني موظف است ميزان حادثه را سريعاٌ تخمين زده و باتوجه به امكانات موجود شركت سريعاٌ با امداد آتش نشاني تماس بگيرد
10-2- براي اطفاء حريق تا حد ممكن و تا نقطه اي که آب به حريق مي رسد از محل حادثه فاصله بگيريد
11-2- خطر انفجار مخزن گازوييل بدليل تراكم گاز و بخار در جداره مخزن همواره وجود دارد
12-2- اگر حريق در مجاورت مخازن شعله ور شده است ، مخازن را تا پايان آتش سوزي بوسيله پاشش آب خنك نگهداريد
13-2- اگر مخزن و يا تانك حاوي گازوييل صداي غير عادي داد و يا رنگ آن تغيير كرد سريعاٌ افراد را دور كرده و از آن فاصله بگيريد
14-2- براي اطفاء حريق مخازن گازوييل نياز به كف آتش نشاني است لذا پاشيدن بي مورد آب در صورت اختلاط با گازوييل و نشت به محوطه و لوله هاي فاضلابرو خطر آلودگي محيط زيست را دارد
15-2- پس از عمليات اطفاء براي پاكسازي منطقه از خاك رس و شن بعنوان ماده جاذب استفاده نماييد
16-2- در صورت مشاهده نشتي مواد فوراٌ با استفاده از شن و خاك و ماسه محل نشت و مسير آن را سد نماييد
17- 2- روش كمك هاي اوليه مصدومين را به شکل زیر به کار بگیرید :
- انتقال مصدومين به هواي آزاد
- تنفس مصنوعي در صورت نياز / استفاده از كپسول اكسيژن در صورت نياز
- در آوردن لباسهاي آلوده و كفش مصدوم
- در صورت تماس با پوست و چشم ٬ سريعاٌ شستشو با آب توصيه ميشود
- انتقال مصدوم به بهداري و مركز اورژانس
تخليه اضطراري سالنها
1- تخليه اضطراري سالن در مواقع وقوع وضعيت هاي اضطراري مانند زلزله انفجار- آتش سوزي ها و ... انجام مي شود .
2- در هر سالن بايد تعدادي از افراد را فقط براي راهنمايي ساير پرسنل معين نمود .
3- اين افراد تعيين شده موظفند سريعاً در مورد مسايل ذيل اقدام نمايند :
1-3- تلفنچي سازمان به محض دريافت پيام خطر موظف است سريعاً در كوتاهترين جمله به كل سازمان اعلام خطر نمايد .
2-3- كليه افراد تيم هاي واكنش سريع ، موظفند به فوريت بعنوان راهنما بقيه افراد را به سمت دربهاي خروجي اضطراري سالن هدايت نمايند .
3-3- افراد تيم هاي واكنش سريع موظفند از هجوم افراد و عبور آنها از كنار مكانهاي پر خطر جلوگيري نموده و هشدار دهند .
4-3- پرسنلي كه زمان لازم براي رسيدن به درب خروجي اضطراري را ندارند بايد در محل هاي ايمني كه خطر سقوط اشياء و قطعات را ندارد پناه بگيرند .
5-3- ازدحام بيش از حد افراد در يك درب خروجي و ايجاد حادثه براي افراد محتمل است لذا افراد تيم هاي واكنش سريع موظفند پرسنل را به سمت خروجي هاي مختلف هدايت نموده و از ايجاد ازدحام جلوگيري نمايند .
افراد تيم واكنش سريع پس از اطمينان از تخليه كامل سالن سريعاً محل را ترك خواهند نمود .
6-3- پرسنل پس از ترك سالن ها نبايد در كنار درب خروجي ازدحام نمايند .
7-3- پس از خروج از سالن همه افراد بايستي حداقل 20 متر از سالن فاصله بگيرند و اين فاصله در شعاع سالن رعايت گردد .
2 – تجهیزات :
تجهیزا ت مورد نیاز در این شرایط همگی در کیوسکهای واکنش سریع نگهداری می شوند . این اتاقکها در مسیرهای مابین سوله های تولید تعبیه شده اند . در شرکت لوله و ماشین سازی بنا به وسعت و نحوه قرار گرفتن سالنها ٬ 3 کیوسک و به تبع آن 3 تیم واکنش سریع داریم . ( در مرحله چهارم راجع به این تیمها توضیحات بیشتری آورده خواهد شد )
در درون این کیوسکها انواع اقلام مقابله ای و امدادی نگهداری می شود از جمله آژیر٬ تلفن اضطراری ( که با داخلی 360 از همه نقاط کارخانه قابل دسترسی می باشد . ) برای کنترل این لوازم چک لیستهایی تهیه شده است که همواره اقلام داخل کیوسک تامین شده باشد .
چک لیست کنترل اقلام
کیوسکهای واکنش سریع
شرکت لوله و ماشین سازی ایران
ردیف شرح اقلام تاریخ تکمیل شرح نواقص
1 چراغ قوه
2 طناب نسوز
3 طناب معمولی
4 نوار خطر
5 زنجیر خطر
6 کوزه خطر
7 تلفن بی سیم
8 تبر
9 ماسک ایمنی فیلتر دار
10 پتو
11 برانکاد
12 آتل شکستگی
13 چسب و باند
14 کپسول اطفا حریق
15 لباس ضد حریق
16 کلاه ضد حریق از اشتباه درعملیات امداد رسانی :
بدون اشتباه حداقل یک خطای ثبت شده حداقل دو خطای ثبت شده حداقل سه خطای ثبت شده بیش از سه خطای ثبت شده
5 4 3 2 1
6 – صحیح و درست عمل نمودن افراد و پرهیز از اشتباه درعملیات پشتیبانی :
بدون اشتباه حداقل یک خطای ثبت شده حداقل دو خطای ثبت شده حداقل سه خطای ثبت شده بیش از سه خطای ثبت شده
5 4 3 2 1
7 – مهار کامل خطر و اعلام وضعیت عادی :
تا 5/1 دقیقه بین 5/1 تا 2 دقیقه بین 2 تا 5/2 دقیقه بین 5/2 تا 5/3 دقیقه بین 5/3 تا 4 دقیقه
5 4 3 2 1
8 – پاکسازی منطقه عملیات و توجه به آلودگی زیست محیطی :
پاکسازی کامل حداقل یک خطای ثبت شده حداقل دو خطای ثبت شده حداقل سه خطای ثبت شده بیش از سه خطای ثبت شده
5 4 3 2 1
9 – نتیجه ارزیابی کلی مانور بر اساس میانگین مجموع امتیازات :
عالی خیلی خوب خوب متوسط ضعیف
5 4 3 2 1
با علامت ضربدر امتیازات را مشخص کنید .
نتیجه گیری :
با توجه به عواقب هولناک حوادث طبیعی ، صنعتی و ... داشتن طرحی برای مقابله و کنترل عواقب این حادثه بقاء سازمان را تامین خواهد نمود . در این راستا شناسایی نقاط بحران خیز سازمان ، بلایای طبیعی موجود در محل جغرافیایی سازمان و پتانسیل های بحران امری مهم و حیاتی می باشد . در پی این شناسایی برآورد استعدادهای موجود در سازمان و نیروهای امدادی برون سازمانی برای پاسخگویی در قبال این بحران ها جهت برنامه ریزی و ایجاد طرح واکنش درشرایط اضطراری امری ضروری می باشد . آموزش ها و مستندسازی های مرتبط در این زمینه جهت تقویت طرح بسیار مفید می باشند . تمرین ها و مانورهای واکنش در شرایط اضطراری نیز ازالزامات این طرح ها می باشد که بایستی دقت نماییم اجرای این تمرینات با تمرینات آتش نشانی اشتباه نشود و اهمیت مانورهای واکنش در شرایط اضطراری به هیج وجه نبایستی کاسته شود .

نهایتاً تشکیل و سازماندهی کمیته بحران و داشتن الگویی مناسب جهت واکنش در شرایط اضطراری بهمراه انجام تمرینات دوره ای مدوام می تواند عواقب ناشی از این بحرانات را تا حد قابل توجهی کاهش دهد .


Ref:How to prepare for workplace emergencies OSHA 3088:2001

شرایط اضطراری

شرایط اضطراری چیست؟

شرایط اضطراری یک حالت غیر قابل پیش بینی است که شرکت ها، کارگران و جامعه را تهدید میکند و باعث اختلال یا متوقف شدن عملیات میشود. شرایط اضطراری به دو دسته طبیعی و ساخت دست بشر تقسیم میشود. نظر به اینکه وضعیت های اضطراری معمولا به ندرت رخ داده و زمان وقوع آنها مشخص نمی باشد، از این رو لازم است برای مقابله با آنها هماهنگی ها لازم از پیش صورت گیرد. شناسایی پتانسیل ها و حفظ آمادگی جهت واکنش در شرایط اضطراری میتواند خسارات ناشی از اینگونه وقایع را به حداقل ممکن برساند. آمارها نشان میدهد 27 ساعت اول بعد از وقوع حوادث (غیر از آتش سوزی)، بحرانی ترین زمان نجات مصدومین است و هر چه آگاهی های کارکنان در زمینه نحوه حمل ونقل مصدومین و کمکهای اولیه بیشتر باشد، قابلیت و توان پاسخگویی و خدمت رسانی بیشتر بوده و از ایجاد تلفات در محیطهای کاری جلوگیری میشود.

1- وضعیت اضطراری

وضعيت اضطراري رويداد برنامه ‏ريزي نشده‏ اي است كه در اثر آن افراد، تاسيسات و محيط زيست در معرض خطر جدي قرار مي‌گيرند. اين وضعيت اغلب نتيجه نقص دستگاه‌ها و يا خطا هاي انساني به وقوع مي‏پيوندد.

2- تعاریف و اصطلاحات در شرایط اضطراری

  • بحران: حادثه‌اي است که به صورت طبيعي يا بوسيله بشر به طور ناگهاني و به صورت فزاينده به وجود مي‌آيد و سختي و مشقتي را به جامعة انساني تحميل مي‌نمايد که جهت برطرف نمودن آن نياز به اقدامات اساسي و فوق‌العاده مي‌باشد.

  • مدیریت اضطراري (مدیریت بحران): فرآيندي پويا است که به وسيله مشاهده سيستماتيک بحران ‌ها و تجزيه و تحليل آنها در جستجوي يافتن ابزاري است که بوسيلة آنها بتوان از بروز بحران‌ها پيشگيري نمود.

  • مانور شرايط اضطراري: به اجرا درآوردن برنامه مقابله با شرايط اضطراري در يک حادثه فرضي را مانور شرایط اضطراری می گویند.

3- انواع وضعیت اضطراری

  • تقسيم ‏بندي به لحاظ وسعت حادثه
  • وضعيت اضطراري ملي
  • وضعيت اضطراري محلي
  • وضعيت اضطراري مختص مجتمع

  • تقسيم ‏بندي به لحاظ منشاء حادثه
  • بلاياي طبيعي
  • حوادث انسان‏ساخت

4- کمیته اضطراری

وضعيت هاي اضطراري معمولاً به ندرت رخ مي دهند و زمان وقوع آنها مشخص نمي باشد، از اين رو لازم است براي مقابله با آنها فعاليت هاي هماهنگ و مناسب انجام شود. اين امر تنها با كميته اي امكانپذير است كه توان لازم را براي واكنشي سريع داشته باشد.

5- مرکز کنترل اضطراری

به منظور رهبري و كنترل فعاليت هاي طرح اضطراري، بهره‌گيري از يك مركز كنترل اضطراري لازم است. اين مركز بايد خارج از منطقه خطر بوده و تا حد امكان مجهز به تسهيلات مناسب باشد.

6- شبکه واکنش اضطراری

شبکه واکنش اضطراري، مجموعه‏اي است غير‏متمرکز و متشکل از کميته ‏هاي واکنش اضطراري که يک منطقه جغرافيايي خاص را تحت پوشش قرار داده و در هنگام بروز شرايط اضطراري در صورت نياز وارد عمل مي‏شوند.

7- دستورالعملهای آمادگی و واکنش اضطراری

به منظور اثر بخشي يك طرح مديريت اضطراري لازم است خطرات موجود در تاسيسات شناسايي شوند، آنگاه پس از بررسي و طبقه بندي خطرات مختلف بايد به منظور مقابله با هر يك از حوادث، روش اجرايي مناسب جهت واكنش در شرايط اضطراري تدوين شود.

8- مراحل پیاده ‏سازی طرح اضطراری

  • اقدامات حين وقوع ( طرح مقابله )
  • عمليات پس از وقوع (طرح بازيابي)
  • عمليات مقدماتي يا اقدامات قبل از وقوع ( طرح پيشگيري )

9- مفاهیم عمده در بحث اقدامات كنترلی

  • حذف ريسك
  • كاهش ريسك
  • انتقال ريسك
  • پذيرش ريسك

10- انواع سناريو در شرایط اضطراری

  • سناريوي معجزه
  • سناريوي فاجعه
  • سناريوي بدبينانه
  • سناريوي خوش بينانه
  • سناريوي بدون شگفتي

11- گزارش حادثه اضطراری

هر فرد موظف است به محض مشاهده حوادث اضطراري از قبيل حريق، انفجار، و ساير شرايط غير عادي مراتب را فوراً به مسئول اتاق كنترل آتش نشاني اطلاع دهد. لازم است فرد ضمن حفظ خونسردي موضوع را بوسيله تلفنهاي مستقيم آتش(HOT LINE) و يا ساير سيستمهاي ارتباطي داخلي (بي‌سيم يا پيجينگ) و با ذكر دقيق محل وقوع و معرفي خود مطرح نموده و سپس با استفاده از وسايل اطفاء حريق و امكانات موجود در محل بمنظور مقابله با حريق تا رسيدن گروه آتش نشاني اقدام نمايد.

12- بررسی اولیه در محل حادثه

درصورتيكه به تشخيص افسر آتش نشاني احتمال كنترل كامل حادثه نباشد، بلافاصله به رئيس ايمني و آتش نشاني و در اوقات غير اداري به كشيك ارشد مجتمع اطلاع داده مي‌شود. بعد از حضور رئيس ايمني و آتش نشاني و يا كشيك ارشد مجتمع در محل و انجام بررسي اوليه در صورت شديد بودن حادثه مراتب به كميته اضطراري گزارش مي‌شود.

13- تشكیل جلسه كمیته اضطراری

افراد كميته يا نمايندگان آنها بلافاصله پس از آگاهي موظفند در محل تعيين ‌شده توسط رئيس ايمني و آتش نشاني و يا كشيك ارشد تشكيل جلسه داده و با بررسي حادثه در صورت لزوم حالت فوق العاده را اعلام نمايند.

14- اعلام وضعیت اضطراری

اعلام وضعيت اضطراري به دستور رئيس كميته و يا رئيس ايمني و آتش نشاني و در وقت غير اداري توسط كشيك ارشد مجتمع انجام مي‌گيرد. بنا به دستور آنها آژير خطر توسط مسئول اطاق كنترل آتش نشاني به صدا در مي‌آيد.

15- اطلاع از حادثه در شرایط اضطراری

هر يك از كاركنان موظفند به هنگام مشاهده حادثه با استفاده از وسايل ارتباطي موجود، بلافاصله مسئول اتاق كنترل را از وقوع حادثه مطلع نمايند.

16- به كار انداختن تجهیزات ایمنی و آتش نشانی

با به صدا در آمدن آژير خطر لازم است افراد طبق وظايف محوله تجهيزات ايمني و آتش نشاني را به كار انداخته و در مهار حادثه شركت نمايند. در صورتي كه به دليل وسعت حادثه نياز به كمك آتش نشاني شهري باشد، آتش نشاني به محض حضور در محل مسئوليت اصلي مقابله را به عهده خواهد گرفت.

17- توقف اضطراری در شرایط اضطراری

براي جلوگيري از گسترش وضعيت اضطراري لحاظ نمودن تدابيري براي توقف اضطراري ضروري مي‏باشد. به اين ترتيب به هنگام وقوع حادثه، ضمن اعلام وضعیت اضطراری با قطع جريان گاز و تخليه خطوط لوله مي‌توان از شدت اثرات حادثه كاست.

18- اقدامات امنیتی (حراست)

اقدامات امنيتي مورد نياز در شرايط اضطراري:

  • قرق کردن صحنه حادثه
  • حراست از منطقه حادثه و کنترل ورود و خروج
  • ايجاد حصارهاي موقت پس از تخليه ايمن افراد
  • استفاده از مواد جاذب مناسب در مسير نشت مواد

19- اقدامات حفاظتی

  • اطفاء حريق
  • حفظ و حراست تجهيزات
  • جمع‏آوري ريخت و پاش مواد
  • از سرويس خارج کردن تجهيزات

20- نجات و درمان مصدومین و انجام كمك‏های اولیه

عليرغم تمام تلاشهايي كه به منظور كاهش صدمات انساني در يك وضعيت اضطراري صورت مي گيرد، احتمال اينگونه صدمات هيچگاه به صفر نمي رسد و در شرايط اضطراري معمولاً با صدمات جاني همراه هستند، به اين منظور لازم است يك برنامه مدون براي انجام علميات نجات و درمان مصدومين در تأسيات موجود باشد و افراد نيز آموزش كمك‏هاي اوليه ديده باشند.

21- تخلیه اضطراری و تجمع در محل های امن از پیش تعیین شده

در هنگام بروز يك وضعيت اضطراري لازم است كه افراد غير مسئول در محل‌هاي امن از پيش تعيين شده تجمع نمايند. افرادي كه در مهار حادثه شركت مي‌كنند نيز پس از انجام وظايف محوله بايد به محل هاي امن پناه ببرند. اين محلها مي تواند در خارج از تاسيسات نيز در نظر گرفته شود. لازم است افراد تا قبل از اعلام وضعيت عادي در اين محل‏ها بمانند.

22- طرح تخلیه اضطراری

  • تدوين يک زنجيرة شفاف فرامين
  • تدوين روش هاي اجرايي تخليه اضطراري
  • تعيين افرادي به منظور ادامه يا توقف عمليات بحراني
  • تعيين وضعيت هايي که نياز به تخليه اضطراري دارند

23- پاكسازی محل حادثه

به منظور دستيابي به يك بازيابي سريع اولین كاري كه بايد انجام‌ گيرد آن است كه فردي به عنوان مسئول عمليات پاكسازي وارد عمل شود. علاوه بر اين لازم است ليستي از افراد به اين منظور در دسترس باشد. اين ليست نبايد شامل افرادي باشد كه در كميته اضطراري عضويت دارند. در سرويس بودن سيستم‏ هاي حفاظتي در اين مرحله از اهميت خاصي برخوردار است؛ زيرا اثرات وضعيت اضطراري محتمل بعدي اغلب شديدتر از وضعيت اوليه مي‏تواند باشد.

24- بررسی آسیب ‏های روانی ناشی از شرایط اضطراری

معمولاً به هنگام وقوع شرايط اضطراري سخت (وضعيت‏هاي بحراني) بسياري افراد دچار ترس و وحشت ناشي از حادثه مي‏شوند که اين وضعيت در آن‏ها حالت ماندگار به خود گرفته و ممکن است تا مدت‏ها پس از آن با کمترين تحريکي باعث به وجود آوردن حالت ‏هاي رواني در افراد شود. آماده کردن افراد جهت مواجهه با اين حوادث و نيز مراقبت ‏هاي پس از حادثه به منظور جلوگيري از آسيب‏هاي رواني جدي به افراد در اين حالت از اهميت خاصي برخوردار است.